بیماریهای توموری شایع در حیوانات خانگی: علل، علائم و گزینههای درمانی
مقدمه
تومورها در حیوانات خانگی (سگ، گربه، خرگوش، خوکچه هندی و غیره) یک مشکل شایع است که نگرانی زیادی را برای صاحبان حیوانات خانگی و دامپزشکان ایجاد میکند. بنابراین، مرکز حیوانات کوچک آرنت به طور جدی به سرطانشناسی اختصاص داده شده است تا بهترین مراقبت و درمان ممکن را برای حیوانات مبتلا به سرطان فراهم کند. این مقاله برخی از رایجترین تومورها در حیوانات خانگی را ارائه میدهد، علل و علائم آنها را توضیح میدهد و رویکردهای مختلف درمانی را مورد بحث قرار میدهد.

(ج) https://www.mdpi.com/2072-6694/10/11/404
تومورهای ماست سل
تومورهای ماست سل یک سرطان شایع در سگها، به ویژه در حیوانات مسنتر و نژادهای خاصی مانند باکسر و گلدن رتریور هستند. آنها از ماست سلها منشأ میگیرند که نقش حیاتی در سیستم ایمنی بدن دارند. علائم این تومورها میتواند متفاوت باشد، اما اغلب به صورت ضایعات پوستی ندولار ظاهر میشوند. تشخیص از طریق آسپیراسیون با سوزن ظریف و معاینه هیستوپاتولوژیک انجام میشود. درمان معمولاً شامل برداشتن تومور از طریق جراحی، احتمالاً همراه با شیمی درمانی و پرتودرمانی است.
لنفومها
لنفومها یکی از شایعترین انواع سرطان در سگها و گربهها هستند. آنها سیستم لنفاوی را تحت تأثیر قرار میدهند و میتوانند در اندامهای مختلفی مانند غدد لنفاوی، طحال یا کبد رخ دهند. علائم به محل تومور بستگی دارد و میتواند غیر اختصاصی باشد، مانند تورم غدد لنفاوی، تب، از دست دادن اشتها یا کاهش وزن. تشخیص با استفاده از آسپیراسیون با سوزن ظریف، آزمایش خون و تکنیکهای تصویربرداری انجام میشود. ترکیبی از شیمیدرمانی و ایمونوتراپی درمان استاندارد لنفوم در حیوانات خانگی است.
استئوسارکومها
استئوسارکومها سرطانهای تهاجمی استخوان هستند که عمدتاً در نژادهای بزرگ سگ مانند گریت دین و روتوایلر رخ میدهند. علائم اغلب دردناک هستند و میتوانند شامل لنگش، تورم و شکستگی باشند. تشخیص از طریق اشعه ایکس، اسکن توموگرافی کامپیوتری (CT) و بیوپسی استخوان انجام میشود. ترکیبی از جراحی، شیمی درمانی و پرتودرمانی معمولاً برای درمان استئوسارکومها استفاده میشود.
سرطان سینه در سگهای ماده
سرطان سینه یک تومور شایع در سگهای ماده است و پیشرفت آن ممکن است وابسته به هورمون باشد. علائم شامل توده یا تورم در غده پستانی است که اغلب دردناک هستند. تشخیص با آسپیراسیون با سوزن ظریف و معاینه هیستوپاتولوژیک انجام میشود. درمان معمولاً شامل برداشتن تومور از طریق جراحی است که احتمالاً بسته به مرحله و میزان تهاجمی بودن تومور، همراه با شیمی درمانی، پرتودرمانی یا هورمون درمانی انجام میشود. عقیم سازی زودهنگام میتواند خطر ابتلا به سرطان سینه در سگهای ماده را به میزان قابل توجهی کاهش دهد.
سرطان پوست در گربهها
کارسینوم سلول سنگفرشی و کارسینوم سلول بازال از سرطانهای شایع پوست در گربهها هستند. این سرطانها عمدتاً در حیوانات مسنتر و حیواناتی که خز روشن دارند، به ویژه آنهایی که در معرض اشعه ماوراء بنفش قوی قرار دارند، رخ میدهند. علائم میتوانند متفاوت باشند، اما اغلب به صورت ضایعات پوستی پوسته پوسته یا زخمی ظاهر میشوند. تشخیص از طریق بیوپسی پوست و معاینه بافتشناسی انجام میشود. درمان ممکن است شامل برداشتن تومور از طریق جراحی، کرایوسرجری، پرتودرمانی یا داروهای موضعی باشد.
سارکومهای بافت نرم
سارکومهای بافت نرم، تومورهای شایعی در سگها و گربهها هستند که از بافت همبند، چربی یا عضله منشأ میگیرند. علائم بسته به محل و اندازه تومور متفاوت است، اما ممکن است شامل تورم، درد یا اختلال در عملکرد باشد. تشخیص از طریق آسپیراسیون با سوزن ظریف، توموگرافی کامپیوتری و معاینه هیستوپاتولوژیک انجام میشود. درمان معمولاً شامل برداشتن تومور از طریق جراحی، احتمالاً همراه با شیمیدرمانی یا پرتودرمانی است.
درمان
روش جراحی درمان بیماریهای توموری در حیوانات خانگی
درمان جراحی برای تومورهای حیوانات خانگی یک روش درمانی رایج است و شامل برداشتن تومور و گاهی بافت اطراف آن میشود. روش دقیق عمل بسته به نوع و محل تومور میتواند متفاوت باشد، اما به طور کلی این مراحل را دنبال میکند:
- تشخیص و ارزیابیاگر مشکوک به تومور باشد، در ابتدا یک سری آزمایش برای تأیید تشخیص و تعیین محل دقیق، اندازه و مرحله تومور انجام میشود. این آزمایشها ممکن است شامل روشهای تصویربرداری مانند اشعه ایکس، سونوگرافی، اسکن توموگرافی کامپیوتری (CT) یا تصویربرداری رزونانس مغناطیسی (MRI) و همچنین بیوپسی برای تعیین نوع تومور باشد.
- برنامهریزی عملیاتبر اساس نتایج تشخیصی، یک برنامه جراحی ایجاد میشود. این برنامه شامل جزئیاتی مانند نوع جراحی، تجهیزات و پرسنل مورد نیاز و مدت زمان مورد انتظار عمل است. این برنامه ریزی همچنین خطرات و عوارض احتمالی و همچنین بهترین روش برای مدیریت درد پس از عمل را در نظر میگیرد.
- انجام عملیاتحیوان معمولاً تحت بیهوشی عمومی قرار میگیرد تا در طول عمل از درد و استرس جلوگیری شود. سپس دامپزشک تومور و در صورت لزوم بافت اطراف آن را برمیدارد. در برخی موارد، ممکن است لازم باشد کل بدن (مثلاً یک پا در مورد تومورهای استخوانی) برداشته شود. تکنیک دقیق و میزان جراحی به نوع و مرحله تومور بستگی دارد.
- پس از درمان و نظارتپس از عمل، حیوان به دقت تحت نظر قرار میگیرد تا از بهبودی کامل و جلوگیری از عوارض اطمینان حاصل شود. برای کاهش ناراحتی، داروهای مسکن تجویز میشود. در برخی موارد، فیزیوتراپی ممکن است برای پشتیبانی از بهبودی و افزایش تحرک لازم باشد.
- مراقبتهای بعدی و معایناتپس از ترخیص از کلینیک، حیوان به طور منظم توسط دامپزشک معاینه میشود تا روند بهبودی تحت نظر باشد و اطمینان حاصل شود که تومور عود نکرده است. این معاینات ممکن است شامل تصویربرداریها و آزمایشهای بیشتر باشد.
لازم به ذکر است که برداشتن تومور از طریق جراحی همیشه منجر به درمان کامل نمیشود. در برخی موارد، تومور ممکن است عود کند یا متاستاز دهد. پیشآگهی به عوامل زیادی از جمله نوع تومور، مرحله آن در زمان جراحی و سلامت کلی حیوان بستگی دارد.
روش شیمی درمانی برای بیماری های توموری در حیوانات خانگی
شیمیدرمانی برای تومورهای حیوانات خانگی یک روش درمانی رایج است و میتواند به صورت درمانی یا تسکینی مورد استفاده قرار گیرد. دوره چنین درمانی میتواند بسته به نوع و مرحله تومور، سلامت کلی حیوان و اهداف درمانی فردی متفاوت باشد. مراحل اساسی شیمیدرمانی در زیر شرح داده شده است.
- تشخیص و مرحله بندی: قبل از شروع شیمی درمانی، باید تشخیص دقیقی انجام شود. این کار معمولاً از طریق ترکیبی از معاینه بالینی، آزمایش خون، تصویربرداری و بیوپسی بافت انجام میشود. مرحلهبندی، یعنی تعیین وسعت بیماری، به همان اندازه مهم است، زیرا بر پیشآگهی و انتخاب درمان تأثیر میگذارد.
- برنامهریزی درمانی: پس از تشخیص و تعیین مرحله بیماری، یک برنامه درمانی فردی ایجاد میشود. این برنامه بر اساس دادههای بالینی موجود، از جمله نوع تومور، مرحله آن، سلامت کلی حیوان و اهداف درمانی تهیه میشود. شیمیدرمانی میتواند به تنهایی یا همراه با سایر روشهای درمانی مانند جراحی یا پرتودرمانی استفاده شود.
- تجویز شیمی درمانی: داروهای شیمی درمانی معمولاً به صورت داخل وریدی تجویز میشوند، اما برخی از آنها را میتوان به صورت خوراکی یا تزریق مستقیم به تومور نیز تجویز کرد. درمان به صورت دورهای انجام میشود و بین آنها دورههای استراحت وجود دارد تا بدن زمان کافی برای بهبودی داشته باشد. مدت زمان دقیق و تعداد دورهها بسته به برنامه درمانی متفاوت است.
- نظارت و تنظیم درمان: در طول شیمی درمانی، حیوان به طور منظم معاینه میشود تا اثربخشی درمان بررسی شود و هرگونه عوارض جانبی احتمالی کنترل گردد. آزمایش خون و تصویربرداری ممکن است برای نظارت بر روند درمان استفاده شود. درمان میتواند بسته به پاسخ حیوان تنظیم شود.
- مراقبتهای پس از درمان: پس از اتمام شیمی درمانی، معاینات منظم برای تشخیص و درمان زودهنگام هرگونه عود احتمالی ضروری است.
تأکید بر این نکته مهم است که شیمیدرمانی در حیوانات عموماً شدت کمتری نسبت به انسانها دارد و بنابراین عوارض جانبی کمتری دارد. تمرکز در دامپزشکی بر حفظ و بهبود کیفیت زندگی است. بسیار مهم است که صاحبان حیوانات خانگی با دامپزشک خود همکاری نزدیکی داشته باشند و تمام نگرانیها و سوالات خود را آشکارا مطرح کنند.
روش پرتودرمانی برای بیماریهای توموری در حیوانات خانگی
پرتودرمانی برای تومورهای حیوانات خانگی یک گزینه درمانی مهم برای سرطانهای مختلف است و هدف آن از بین بردن سلولهای سرطانی با استفاده از پرتوهای پرانرژی است. روش دقیق پرتودرمانی میتواند بسته به نوع تومور، محل آن، سلامت کلی حیوان و اهداف درمانی فردی متفاوت باشد. مراحل اساسی پرتودرمانی در زیر شرح داده شده است:
- تشخیص و مرحله بندی: قبل از شروع پرتودرمانی، تشخیص دقیق تومور ضروری است. این تشخیص معمولاً بر اساس ترکیبی از معاینه بالینی، آزمایش خون، تصویربرداری و بررسی هیستوپاتولوژیک نمونههای بافتی انجام میشود. مرحلهبندی، یعنی تعیین وسعت تومور، نیز بسیار مهم است، زیرا بر پیشآگهی و انتخاب درمان تأثیر میگذارد.
- برنامهریزی رادیوتراپی: پس از تعیین تشخیص و مرحله تومور، میتوان پرتودرمانی را برنامهریزی کرد. این معمولاً شامل یک اسکن توموگرافی کامپیوتری (سیتی اسکن) از ناحیه آسیبدیده برای تعیین محل و اندازه دقیق تومور است. از این دادهها برای ایجاد یک برنامه درمانی شخصیسازیشده استفاده میشود که جهت و دوز تابش را برای درمان بهینه تومور و در عین حال محافظت از بافت سالم اطراف مشخص میکند.
- اجرای پرتودرمانی: خودِ درمان معمولاً تحت بیهوشی انجام میشود تا از بیحرکت ماندن حیوان در طول درمان اطمینان حاصل شود. پرتودرمانی با استفاده از دستگاه مخصوصی به نام شتابدهنده خطی به تومور تابانده میشود. درمان معمولاً در چندین جلسه (بخش) که طی چند هفته پخش میشوند، انجام میشود. تعداد دقیق درمانها بسته به نوع و اندازه تومور و سلامت کلی حیوان متفاوت است.
- نظارت و تنظیم درمان: در طول پرتودرمانی، حیوان از نزدیک تحت نظر قرار میگیرد تا پاسخ آن به درمان ارزیابی شود و هرگونه عوارض جانبی احتمالی مدیریت شود. معاینات بالینی و تصویربرداری منظم میتواند برای ارزیابی پیشرفت درمان استفاده شود. درمان را میتوان با توجه به پاسخ حیوان تنظیم کرد.
- مراقبتهای پس از درمان: پس از اتمام پرتودرمانی، معاینات منظم پیگیری برای نظارت بر نتایج درازمدت و تشخیص و درمان زودهنگام عودهای احتمالی ضروری است.
لازم به تأکید است که پرتودرمانی یک روش درمانی تخصصی است که فقط در مراکز دامپزشکی خاصی قابل انجام است. تصمیم به استفاده از پرتودرمانی باید با مشورت نزدیک بین صاحب حیوان خانگی و دامپزشک و با در نظر گرفتن نیازها و شرایط فردی حیوان گرفته شود.
دوره ایمونوتراپی برای بیماریهای توموری در حیوانات خانگی
ایمونوتراپی برای بیماریهای تومور در حیوانات خانگی یک گزینه درمانی نوظهور و امیدوارکننده برای سرطانهای مختلف در حیوانات است. هدف آن فعال کردن یا تعدیل سیستم ایمنی بدن خود حیوان برای شناسایی و از بین بردن سلولهای سرطانی است. دوره ایمونوتراپی میتواند بسته به نوع تومور، مرحله بیماری، سلامت کلی حیوان و اهداف درمانی فردی متفاوت باشد. مراحل اساسی ایمونوتراپی در زیر توضیح داده شده است:
- تشخیص و مرحله بندی: قبل از شروع ایمونوتراپی برای تومورهای حیوانات خانگی، تشخیص دقیق تومور ضروری است. این تشخیص معمولاً بر اساس ترکیبی از معاینه بالینی، آزمایش خون، تصویربرداری و بررسی هیستوپاتولوژیک نمونههای بافتی انجام میشود. مرحلهبندی، یعنی تعیین وسعت بیماری، به همان اندازه مهم است، زیرا بر پیشآگهی و انتخاب درمان تأثیر میگذارد.
- برنامهریزی ایمونوتراپی: پس از تشخیص و مشخص شدن مرحله تومور، میتوان ایمونوتراپی را برنامهریزی کرد. این روش میتواند اشکال مختلفی داشته باشد، از جمله استفاده از آنتیبادیهای مونوکلونال، مهارکنندههای نقاط بازرسی ایمنی، واکسنهای سرطان یا درمانهای تطبیقی سلول T. انتخاب درمان خاص به عوامل مختلفی از جمله نوع تومور، مرحله بیماری و سلامت کلی حیوان بستگی دارد.
- تجویز ایمونوتراپی: ایمونوتراپی معمولاً به صورت داخل وریدی یا زیر جلدی تجویز میشود، اما میتواند مستقیماً به داخل تومور نیز تزریق شود. این درمان عموماً به صورت دورهای انجام میشود و بین درمانها دورههای استراحت وجود دارد تا سیستم ایمنی بدن زمان کافی برای بهبودی و پاسخدهی داشته باشد.
- نظارت و تنظیم درمان: در طول ایمونوتراپی، حیوان به دقت تحت نظر قرار میگیرد تا اثربخشی درمان ارزیابی و هرگونه عوارض جانبی احتمالی مدیریت شود. آزمایش خون و تصویربرداری ممکن است برای نظارت بر روند درمان استفاده شود. درمان میتواند بسته به پاسخ حیوان به درمان تنظیم شود.
- مراقبتهای پس از درمان: پس از اتمام ایمونوتراپی، معاینات منظم پیگیری برای نظارت بر نتایج بلندمدت و تشخیص و درمان زودهنگام عودهای احتمالی ضروری است.
باید تأکید کرد که ایمونوتراپی در حیوانات هنوز یک حوزه نسبتاً جدید است و بسیاری از درمانهای موجود در حال حاضر هنوز در مرحله تحقیق و توسعه هستند. بنابراین، بسیار مهم است که صاحبان حیوانات خانگی با دقت در مورد خطرات و مزایای احتمالی چنین درمانی با دامپزشک یا متخصص انکولوژی خود صحبت کنند.
دوره هورمون درمانی برای بیماری های توموری در حیوانات خانگی
هورمون درمانی برای تومورها در حیوانات خانگی یک درمان پزشکی است که با هدف کنترل یا مهار رشد تومور با تعدیل سیستمهای هورمونی طبیعی بدن انجام میشود. در حیوانات خانگی، اغلب برای انواع خاصی از تومورها مانند تومورهای پستانی، تومورهای پروستات یا تومورهای هیپوفیز استفاده میشود. روش دقیق هورمون درمانی میتواند بسته به نوع تومور، سلامت کلی حیوان و شرایط فردی متفاوت باشد، اما به طور کلی این مراحل را دنبال میکند:
- تشخیصابتدا، دامپزشک باید اطمینان حاصل کند که تومور موجود در حیوان خانگی وابسته به هورمون است، به این معنی که رشد و گسترش آن تحت تأثیر هورمونهای خاص بدن حیوان است. این کار معمولاً از طریق بیوپسی تومور و احتمالاً آزمایشهای اضافی برای بررسی وجود گیرندههای هورمونی خاص انجام میشود.
- تصمیم برای درماناگر وابستگی تومور به هورمون تأیید شده باشد و سایر گزینههای درمانی مانند جراحی یا شیمیدرمانی نامناسب یا ناکافی تشخیص داده شوند، ممکن است هورمون درمانی در نظر گرفته شود. هنگام تصمیمگیری در مورد هورمون درمانی، عوامل مختلفی باید در نظر گرفته شود، مانند سن و سلامت عمومی حیوان، عوارض جانبی احتمالی درمان و ترجیحات صاحب حیوان خانگی.
- برنامهریزی درماننوع دقیق هورمون درمانی به تومور خاص و پاسخ آن به هورمونهای خاص بستگی دارد. انواع مختلفی از داروها میتوانند مورد استفاده قرار گیرند، از جمله مسدودکنندههای هورمونی که تولید یا عملکرد هورمونهای خاص را مهار میکنند و درمانهای جایگزینی هورمون که هورمونهایی را فراهم میکنند که رشد تومور را کند یا متوقف میکنند. دامپزشک یک برنامه درمانی فردی ایجاد میکند که نوع دارو، دوز و برنامه تجویز را مشخص میکند.
- اجرای درمانهورمون درمانی معمولاً به صورت قرص یا تزریق تجویز میشود که حیوان به طور منظم آن را دریافت میکند. مدت زمان دقیق درمان میتواند متفاوت باشد، اما در بسیاری از موارد، درمان طولانی مدت برای کنترل موثر رشد تومور ضروری است.
- نظارت و تنظیم درماندر طول هورمون درمانی، نظارت منظم بر حیوان برای ارزیابی اثربخشی درمان و نظارت بر عوارض جانبی احتمالی ضروری است. بر اساس این مشاهدات، دامپزشک میتواند در صورت لزوم درمان را تنظیم کند، به عنوان مثال، با تغییر دوز یا امتحان کردن داروی متفاوت.
- مراقبتهای پس از درمانپس از اتمام هورمون درمانی، حیوان به طور منظم معاینه خواهد شد تا اطمینان حاصل شود که تومور تحت کنترل است و هیچ مشکل سلامتی جدیدی ایجاد نمیشود.
لازم به ذکر است که هورمون درمانی نمیتواند همه انواع تومورها را در حیوانات خانگی درمان کند و همیشه به بهبودی کامل منجر نمیشود. با این حال، در بسیاری از موارد، میتواند به کند شدن یا توقف رشد تومور و بهبود کیفیت زندگی حیوان کمک کند.
سوالات متداول در مورد بیماری های توموری در حیوانات خانگی:
چگونه میتوانم تشخیص دهم که حیوان خانگی من از تومور رنج میبرد؟
علائم تومور بسته به نوع و محل تومور میتواند متفاوت باشد و ممکن است غیر اختصاصی باشد. با این حال، برخی از علائم میتوانند نشان دهنده تومور احتمالی باشند، مانند:
- توده یا تورم زیر پوست یا در غده پستانی
– لنگش یا تورم در ناحیه استخوانها
- غدد لنفاوی متورم یا بزرگ شده
- از دست دادن اشتها، کاهش وزن یا ضعف عمومی
- تغییرات پوستی مانند زخم، پوسته پوسته شدن یا تغییر رنگ
اگر به وجود تومور در حیوان خانگی خود مشکوک هستید، باید فوراً با دامپزشک مشورت کنید تا تشخیص دقیق انجام شود و در صورت لزوم درمان لازم انجام شود.
چه عواملی باعث ایجاد تومور در حیوانات خانگی میشوند؟
ایجاد تومور در حیوانات خانگی چند عاملی است و میتواند توسط عوامل مختلفی تشدید شود. برخی از رایجترین عوامل خطر عبارتند از:
- استعداد ژنتیکی (بعضی نژادها بیشتر مستعد ابتلا به انواع خاصی از سرطان هستند)
- سن (خطر ابتلا به تومور با افزایش سن افزایش مییابد)
– عوامل هورمونی (مثلاً در سرطان سینه در سگهای ماده)
- عوامل محیطی (مثلاً اشعه ماوراء بنفش در سرطان پوست)
- التهاب یا عفونتهای مزمن
- تغذیه و سبک زندگی
اقدامات پیشگیرانه مانند اخته کردن، تغذیه مناسب و محافظت در برابر اشعه ماوراء بنفش میتواند خطر ابتلا به بیماریهای توموری را در حیوانات خانگی کاهش دهد.
چه گزینههای درمانی برای بیماریهای توموری در حیوانات خانگی وجود دارد؟
گزینههای درمانی برای تومورها در حیوانات خانگی به نوع، مرحله و میزان تهاجمی بودن تومور و همچنین سلامت کلی حیوان بستگی دارد. برخی از رایجترین رویکردهای درمانی عبارتند از:
- برداشتن تومور با جراحی
– شیمی درمانی
- پرتو درمانی
– ایمونوتراپی
– هورمون درمانی
– کرایوسرجری یا جراحی لیزر (برای برخی تومورهای پوستی)
در بسیاری از موارد، ترکیبی از درمانهای مختلف برای دستیابی به بهترین پیشآگهی ممکن برای حیوان مبتلا استفاده میشود.
خلاصه
تشخیص سرطان در حیوانات خانگی میتواند برای صاحبان حیوانات خانگی از نظر عاطفی ناراحتکننده باشد. با این حال، بسیاری از سرطانها را میتوان با تشخیص زودهنگام و درمان مناسب با موفقیت درمان کرد. کلینیک حیوانات کوچک آرندت تأکید زیادی بر تشخیص جامع و رویکردهای درمانی فردی دارد تا بهترین رفاه و کیفیت زندگی ممکن را برای حیوانات مبتلا تضمین کند. صاحبان حیوانات خانگی در صورت مشکوک بودن به سرطان حیوان خانگی خود، نباید در مشورت با دامپزشک یا کلینیک حیوانات کوچک آرندت تردید کنند تا از درمان حرفهای و به موقع اطمینان حاصل شود.
برای سوالات بیشتر یا مشاوره، لطفا تماس بگیرید شیلا مارتینز، دامپزشک, TÄ Anna Daum یا GPCert Oncol. کاترین گروتز استرجیو.
مقالات مرتبط با بیماریهای توموری در حیوانات خانگی
- „انکولوژی بالینی حیوانات کوچک ویتروو و مکیوئن“ نوشتهی استفن جی. ویتروو، دیوید ام. ویل و رادنی پیج. این کتاب به عنوان یک اثر استاندارد در انکولوژی دامپزشکی در نظر گرفته میشود و طیف گستردهای از بیماریهای توموری در حیوانات اهلی را پوشش میدهد.
- „پزشکی سرطان دامپزشکی“ نوشته مارک اچ. ترال. این کتاب اطلاعات جامعی در مورد تشخیص و درمان بیماریهای توموری در حیوانات خانگی ارائه میدهد.
- „مقدمهای بر سرطانشناسی حیوانات کوچک“ نوشتهی سوزان ام. نورث و تیلی واتسون. این کتاب مقدماتی، مروری کلی بر انواع مختلف سرطانهایی که میتوانند حیوانات خانگی را تحت تأثیر قرار دهند، ارائه میدهد.
- „سیتولوژی سگ و گربه: یک اطلس رنگی و راهنمای تفسیر“ نوشته رز ای. راسکین و دنی مایر. اگرچه این کتاب به طور خاص بر سرطان تمرکز ندارد، اما اطلاعات ارزشمندی در مورد تفسیر نمونههای سیتولوژیکی، که بخش مهمی از تشخیص سرطان است، ارائه میدهد.
- „سرطان در سگها و گربهها: مدیریت پزشکی و جراحی“ نوشته والاس بی. موریسون. این کتاب راهنماییهای دقیقی در مورد درمان پزشکی و جراحی سرطان در سگها و گربهها ارائه میدهد.
لطفا توجه داشته باشید که میتوانید این کتابها در مورد بیماریهای تومور در حیوانات خانگی را از کتابفروشی محلی یا آنلاین خریداری کنید. برخی از آنها ممکن است در کتابخانههای عمومی یا دانشگاهها نیز موجود باشند. علاوه بر این، لازم به ذکر است که این کتابها به زبان انگلیسی نوشته شدهاند.
